της Νόνης Ελευθερίου
Επικεφαλής Θεματικής Επιτροπής ΔΗΠΑ για την ευημερία Ζώων

Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων: Μια ημέρα που δεν χρειάζεται άλλες ευχές, αλλά πράξεις.

Κάθε χρόνο, στις 4 Οκτωβρίου, η Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων γεμίζει τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με φωτογραφίες, όμορφα λόγια και μηνύματα αγάπης.

Ίσως, όμως, φέτος αξίζει να κάνουμε κάτι διαφορετικό. Να αφήσουμε για λίγο στην άκρη τις ευχές και να κοιτάξουμε την πραγματικότητα.

Να δούμε την Κύπρο μέσα από τα μάτια ενός ζώου.

Τι βλέπει ένας σκύλος που περνά τη ζωή του δεμένος σε μια αυλή; Μια γάτα που προσπαθεί καθημερινά να επιβιώσει στον δρόμο; Ένα ζώο που εγκαταλείπεται επειδή μεγάλωσε, αρρώστησε ή απλώς έπαψε να χωρά στη ζωή κάποιου;

Τι σημαίνει «Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων» για εκείνα;

Ίσως απολύτως τίποτα.

Γιατί τα ζώα δεν χρειάζονται μία ημέρα αγάπης.
Χρειάζονται 365 ημέρες προστασίας.

Νόμους έχουμε. Το ζητούμενο είναι να εφαρμόζονται.

Η Κύπρος δεν ξεκινά από το μηδέν. Υπάρχει νομοθετικό πλαίσιο για την προστασία και την ευημερία των ζώων και οι προβλεπόμενες ποινές δεν είναι αμελητέες.

Η ισχύουσα νομοθεσία προβλέπει, για παραβάσεις του περί Προστασίας και Ευημερίας των Ζώων Νόμου, σε περίπτωση πρώτης καταδίκης φυλάκιση μέχρι 24 μήνες ή χρηματική ποινή μέχρι €20.000 ή και τις δύο ποινές. Σε δεύτερη ή μεταγενέστερη καταδίκη, τα ανώτατα όρια αυξάνονται σε 36 μήνες και €30.000 αντίστοιχα.

Το 2026 τροποποιήθηκε επίσης ο περί Σκύλων Νόμος. Η νομοθεσία προβλέπει την εγγραφή και τη μόνιμη σήμανση των σκύλων και καθιστά αδίκημα, μεταξύ άλλων, την εγκατάλειψη σκύλου.

Άρα, το ερώτημα δεν είναι μόνο αν διαθέτουμε νομοθεσία. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι εάν εφαρμόζεται με τη συνέπεια, την ταχύτητα και την αυστηρότητα που απαιτείται.

Ένας αυστηρός νόμος που δεν συνοδεύεται από συστηματικούς ελέγχους, διερεύνηση των καταγγελιών και πραγματικές συνέπειες για όσους παρανομούν δεν αρκεί, από μόνος του, για να προστατεύσει ένα ζώο.

Και εδώ βρίσκεται μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που έχουμε μπροστά μας.

Δεν αρκούν οι αυστηρές ποινές. Χρειάζεται ουσιαστική εφαρμογή του νόμου.

Από την κακοποίηση στην πρόληψη

Δηλητηριάσεις, εγκαταλείψεις και ανεξέλεγκτες γέννες εξακολουθούν να τροφοδοτούν το πρόβλημα. Τα αδέσποτα δεν είναι η αιτία. Είναι το αποτέλεσμα.

Τα καταφύγια και οι εθελοντές σηκώνουν καθημερινά τεράστιο βάρος, αλλά δεν μπορούν να υποκαθιστούν την Πολιτεία.

Η ευθύνη αφορά όλους μας, αλλά η Πολιτεία οφείλει να ηγείται.

Δεν μπορούμε να αδειάζουμε συνεχώς τη θάλασσα με ένα κουτάλι. Πρέπει κάποια στιγμή να κλείσουμε τη βρύση.

Η αλλαγή αρχίζει πριν από την κακοποίηση

Για χρόνια συζητούμε τι πρέπει να γίνει μετά.

Μετά την εγκατάλειψη.
Μετά τη δηλητηρίαση.
Μετά την κακοποίηση.
Μετά τη γέννηση μιας ανεπιθύμητης γέννας.
Μετά την υπερπλήρωση ακόμη ενός καταφυγίου.

Ίσως πρέπει να αλλάξουμε την ερώτηση.

Τι κάνουμε πριν;

Πριν κάποιος αποκτήσει ένα ζώο, πριν από μια ανεξέλεγκτη γέννα, πριν ένα περιστατικό παραμέλησης εξελιχθεί σε κακοποίηση, πριν οι εθελοντές δεχθούν ακόμη ένα τηλεφώνημα ότι «βρέθηκε ένας σκύλος και κάποιος πρέπει να έρθει να τον πάρει».

Η πραγματική φιλοζωία δεν είναι μόνο διάσωση.

Είναι πρόληψη.

Και η πρόληψη απαιτεί κράτος, τοπικές αρχές, κτηνιατρικές υπηρεσίες, Αστυνομία, οργανώσεις, εθελοντές και πολίτες να λειτουργούν όχι αποσπασματικά, αλλά ως ένα σύστημα.

Τι μπορούμε να κάνουμε εμείς

Η αλλαγή, βέβαια, δεν είναι αποκλειστικά υπόθεση των θεσμών.

Καταγγέλλουμε όταν βλέπουμε κακοποίηση ή σοβαρή παραμέληση. Δεν εγκαταλείπουμε ένα ζώο επειδή άλλαξε η ζωή μας. Φροντίζουμε για την υπεύθυνη σήμανση και εγγραφή όπου απαιτείται. Δεν επιτρέπουμε ανεξέλεγκτη αναπαραγωγή. Υιοθετούμε συνειδητά, γνωρίζοντας ότι ένα ζώο δεν είναι προσωρινή επιλογή, και μαθαίνουμε στα παιδιά μας ότι ο σεβασμός προς τα ζώα δεν είναι απλώς συναίσθημα. Είναι συμπεριφορά.

Κυρίως, όμως, δεν συνηθίζουμε την εικόνα.

Δεν θεωρούμε φυσιολογικό τον σκύλο που ζει μονίμως παραμελημένος.
Δεν προσπερνούμε ένα τραυματισμένο ζώο σαν να είναι μέρος του τοπίου.
Δεν αποδεχόμαστε την εγκατάλειψη ως κάτι που «πάντα γινόταν».

Γιατί η μεγαλύτερη ήττα δεν έρχεται όταν συμβαίνει κάτι άσχημο. Έρχεται όταν συμβαίνει τόσο συχνά, ώστε παύει να μας ενοχλεί.

Ας αλλάξουμε, λοιπόν, για μία στιγμή οπτική

Σήμερα, 4 Οκτωβρίου, θα δημοσιευτούν χιλιάδες φωτογραφίες ζώων.

Ας κάνουμε, όμως, και κάτι άλλο.

Ας κοιτάξουμε για μία στιγμή τον τόπο μας όχι μέσα από τα δικά μας μάτια, αλλά μέσα από τα δικά τους.

Μέσα από τα μάτια ενός ζώου που περιμένει πίσω από τα κάγκελα ενός καταφυγίου.
Ενός σκύλου που δεν γνωρίζει γιατί ο άνθρωπος που εμπιστευόταν τον άφησε και έφυγε.
Ενός ζώου που δεν μπορεί να καταλάβει τι λέει ο νόμος, ποιος έχει αρμοδιότητα ή ποιος φέρει την ευθύνη.

Ξέρει μόνο αν πονά, αν φοβάται, αν πεινά και αν κάποιος τελικά σταθεί δίπλα του.

Η Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων δεν χρειάζεται να είναι ακόμη μία επέτειος συμπάθειας. Ας γίνει μια υπενθύμιση ευθύνης.

Για την Πολιτεία, να εφαρμόζει.
Για την κοινωνία, να απαιτεί.
Για τον καθένα μας, να μην αδιαφορεί.

Γιατί το πραγματικό μέτρο του πολιτισμού μας δεν βρίσκεται σε όσα λέμε για τα ζώα μία ημέρα τον χρόνο. Βρίσκεται στη ζωή που τους επιτρέπουμε να έχουν τις υπόλοιπες 364.

The post Να δούμε τον κόσμο με τα δικά τους μάτια appeared first on Δημοκρατική Παράταξη – Νέα.